elif mutu
18 Takipçi | 7 Takip
22 05 2013

2000lerde Sinemanın Genel Duruşu

2000lerde Sinemanın Genel Duruşu |  görsel 1

 Her zaman olduğu gibi sinema, 2000 li yıllarda eğlence sektörünün en önemli öğesi olmaya devam etti. Özellikle 2000 lerin başında Hollywood ‘un kendini tekrarlamaya başlaması; başta Kore, Finlandiya, Brezilya, Arjantin ve zamanın üçüncü dünya ülkeleri olarak görülen ülkelerin sinemalarının önem kazanmasına yol açtı. Avrupa ‘nın kaliteli ortak yapımları da bu duruma katkıda bulundular. Hollywood ‘un özellikle seri filmlere olan düşkünlüğü, seyirciyi başka ülkelerin sinema filmlerini izlemeye itti. Ayrıca Hollywood ‘un son dönemde eskiden çevrilmiş filmleri günümüze uyarlamaya kalkıp sinema tarihini adeta yağmalaması da bunun tuzu biberi oldu. Şu anda Hollywood ‘ta çekilmesi planlanan 48 adet yeniden çevrim içerikli proje söz konusu… Her yerde olduğu gibi, popüler ve gişe amaçlı bir sinema anlayışı mutlaka var olmakla beraber, bunun yanında sanat sineması dediğimiz Avrupa sineması söz konusu. Bir de bunun yanına güney Amerika ve Uzakdoğu ülkelerinin sinemasının başarıları eklenince adeta kaçınılmaz bir geri dönüş ortaya çıktı. Cannes, Venedik, Berlin, Tokyo, Sundance, Rotterdam, Montreal gibi sanat sinemasının vazgeçilmez kaftanları olan festivaller tekrar eski popülerliğini kazandı. Doğal olarak bu durum da sanat sinemasının değer kazanmasını sağladı. 2000 lerin başından sonuna kadar tabii ki Hollywood yapımlarından gayet eli yüzü düzgün ve sinema tarihine adını yazdıracak nitelikte yapımlar çıktı. Ama bunlar belki de yılda çevrilen Amerikan filmlerinin %10 ‘unu oluşturuyordu. Sinemanın insanı anlatan yapımların daha fazla ön plana çıktığı bir 10 yıl geçirdiğini söylemenin mümkün olduğunu düşünü... Devamı

21 05 2013

SON 10 YILDA ÖNE ÇIKANLAR

Kuşkusuz son on yıla en fazla damga vuran yönetmenlerin en başında Peter Jackson geliyor. Yeni Zelandalı yönetmen 2001 yılında başladığı Yüzüklerin Efendisi serisi ile fantastik, bilimkurgusal ve tarihi öğeleri bir araya getiren sinema tarihinin en başarılı roman uyarlamalarından birini gerçekleştirdi. Bunla yetinmedi, bir çocukluk sevdam dediği King Kong ‘u kendine has yarattı. Çoğu izleyiciye göre en başarılı King Kong oldu. Bu ay vizyona girecek yeni filmi Cennetimden Bakarken ile de cenneti kendine göre yorumluyor ve izleyenleri bir masala davet ediyor. 2000 lerin en popüler ürünleri Memento, Batman Begins, The Prestige ve The Dark Knight ‘ın yönetmeni Christopher Nolan da bu listede adı geçmesi gerekenlerden… Yönetmenin adeta Batman ‘i baştan yarattığı Batman Begins, iki sihirbazın çekişmesinin sonuçları olan The Prestige, ve 2008 ‘in başında kaybettiğimiz Heath Ledger ‘ın efsanesi Joker ‘li The Dark Knight ile her geçen filmde kendini aşan bir yönetmen Christopher Nolan. Amerikan sinemasının son zamanlardaki yüz akı adeta. Yeni filmi Inception sadece internetteki fragmanları ile izleyenleri mest ediyor. 2010 ların en başarılı yönetmenlerinden olmaya aday. Eski ustalardan Ridley Scott ‘da 2000 lerin başında Gladyatör ile sinemayı sarstı. Tarantino da en önemli sürprizlerini 2000 lere saklayanlardan oldu. Kill Bill Vol1 ve 2, Death Proof ve son zamanların en beklenenlerinden olan İnglorious Basterds. Wolfgang Petersen ‘in epik dönem filmi Truva, Coen kardeşlerin hınzır senaryoları; No Country For Old Man, Daniel Day Lewis ‘e Oscar ‘ı yeniden getiren There Will Be Blood, Robert Rodriguez ve Frank Miller ‘ın Günah Şehri, 90 ların sonunda sinema böyle gitmez diyen Wachowski biraderlerin Matrix Reloaded ve Matrix Revolutions,... Devamı

17 05 2013

Savaş Yılları ve 2. Dünya Savaşı Sonrası

Savaş Yılları ve 2. Dünya Savaşı Sonrası |  görsel 1

Savaş yıllarında ABD'fi sinemacılar savaşın değişik cephelerini tanıtan filmler yaptılar. Savaştan sonra ise stüdyo sistemi gerilemeye başladı. Bunun başlıca nedenlerinden biri antitröst yasalarının stüdyoların dayandığı yapım ve dağıtım tekellerini zayıflatmasıydı. Bazı stüdyolar finansman güçlükleri yüzünden gösterişli müzikaller ve tarihsel filmler yerine küçük bütçeli filmlere yöneldiler. Böylece toplumsal bilinç sineması olarak adlandırılan ve savaş sonrasının düş kırıklıklarına, ırkçılığa, alkolizme, gerçek polisiye olaylara değinen filmler çekildi. Ama 1947'de Amerika'ya Karşı Etkinlikleri Soruşturma Komitesi'nin "komünist etkiler"i araştırmaya başlamasıyla birlikte karalama ve temizlik kampanyaları Hollywood'u da içine aldı. Uzlaşmayı reddeden sinemacılar çalışma olanağından yoksun kalırken, yenilikçi düşüncelerden ve tartışmalı konulardan uzak kalmaya özen gösteren tutucu filmler çekildi. Sinemanın inişe geçmesine neden olan bir başka önemli neden de televizyonun yaygınlaşmasıydı. Hollywood sinemaskop, Vista Vision gibi geniş ekran uygulamalarıyla, üç boyutlu filmlerle ve üstün yapımlarla televizyonun rekabetine dayanmaya çalıştı. Öte yandan televizyon filmlerinin etkisiyle küçük bütçeli, siyahbeyaz gerçekçi filmlere bir dönüş yaşandı. 1960'larda ise stüdyolann çöküşü ve Yapım Yönetmeliği'nin geçerliliğini yitirmesiyle birlikte küçük, bağımsız şirketlerin etkinliği arttı. Uluslararası alanda, savaşın hemen ardından İtalyan sineması yenigerçekçilik akımıyla dikkatleri üstüne çekti. Bu akımın yaratıcısı sinemacılar, Mussolini'nin kurduğu Deneysel Si... Devamı

17 05 2013

2. Dünya Savaşı Öncesinde Sesli Sinema

2. Dünya Savaşı Öncesinde Sesli Sinema |  görsel 1

Sesle görüntüyü birleştirmek sinemanın icadından beri düşünülen bir şeydi. 1919'da Lee De Forest, sesi optik olarak film üzerine kaydeden bir aygıt geliştirdi ve fonofilm adıyla patentini aldığı bu aygıtla 1923-27 arasında, özel olarak hazırlanmış salonlarda bir dizi sesli film gösterisi yaptı. Ama büyük yapım şirketleri pahalı olduğu gerekçesiyle bu yeniliğe ilgi göstermediler. O dönemde küçük bir yapım şirketi olan Wamer Bros. 1925'te Western Electric'in geliştirdiği bir ses kayıt sistemiyle ilgilendi. Şirketin amacı filmleri müzikli olarak gösterime çıkarmaktı. Alan Crosland'ın yönettiği ve John Barrymore'un oynadığı Don Juan ilk kez 6 Ağustos 1926'da müzikli olarak gösterildi. Bunu, orkestra müziğinin yanı sıra, popüler şarkılann ve konuşmaların da yer aldığı ve gene Crosland'ın yönettiği, sinemanın ilk sesli filmi The Jazz Singer (1927; Caz Şarkıcısı) izledi. "Konuşan filmler"in izleyici sayısını önemli ölçüde artırması üzerine, 1927-29 arasında 15 ay içinde Amerikan sinema sanayisi sesli sinemaya geçti. Ama sesli sinema bir dizi teknik ve estetik sorunu da birlikte getirdi. Mikrofonların ağır ve hareket olanaklarının sınırlı oluşu, çekim sırasında motor sesinin de kaydedilmesini önlemek için kameralann büyük kabinlere konması zorunluluğu filmlerdeki hareket olanağını kısıtlıyordu, öykünün ve duyguların diyaloglarla daha kolay aktarılması filmlerin gittikçe durağan ve çok konuşmalı yapımlar halini almasına yol açtı. Yönetmenler de çekim sırasında oyunculara ve teknik ekibe talimat verme olanağım yitirdiler. Öte yandan ya diyaloglan ezberleyemediklerinden, ya yabancı aksanları çok belli olduğundan ya da sesleri perdedeki görüntülerine u... Devamı

17 05 2013

Sessiz Sinema

Sessiz Sinema |  görsel 1

191027. Sinema alanında başlayan amansız rekabet yapımcıları kitlelerin ilgisini çekecek yeni filmler yapmaya itti. On dakika süren tek makaralık (bak.makara) filmlerin yanı sıra birkaç makaralık uzun filmler de yapılmaya başladı. ABD'de orta sınıfa yakın öyküler ve romanlar art arda perdeye aktarıldı ve adları çevresinde efsaneler oluşturulan sinema yıldızlan ortaya çıkmaya başladı. I. Dünya Savaşı öncesinde Avrupa'da Fransız ve İtalyan sinemaları önde geliyor du. Fransız Ferdinand Zecca, daha ABD'de sessiz sinema komedyenlerini derinden etkileyecek komedi türünü (cocomique) geliştirdi. Louis Feuilladef Les vampires (1915; Vampirler) ve Judex' (1916) hem cinayet korku sinemasını geliştirdi, hem de seri film uygulamasını başlattı. Bir yandan gene Fransa'da, sahne oyunlarının karmasıklı sinema uyarlamaları olan sanat filmi (filmi d'ari) uygulamaları görüldü.   İtalyan sineması ise 1908 ve 19l3'te iki kez çevrilen Gültdtimi giorni di Pompei (Pompei'nin Son Günleri), Quo Vadis? (1912) ve Cabirkl(1914) gibi, çok sayıda figüranın ve dev dekorların kullanıldığı, uzunluğu 612 makara arasında değişen destana tarihsel filmlerle dikkati çekti. Bu italyan üstün yapımları ABD'li D.W. Grirrlth'i derinden etkileyecekti.Sinemayı ilginç bir eğlence düzeyinden başlı başına bir anlatım aracı konumuna yükselten en önemli sinemacı Griffith oldu. Söze ve yazıya başvurmadan yalnızca sinemanın anlatım olanaklarıyla izleyiciyi etkileyen, duygu ve düşünceleri en çarpıcı biçimde perdeye yansıtan Griffith, günümüzde artık klasikleşmiş olan sinema tekniklerini uyguladığı gibi, film yapım sürecinin de temel aşamalarını yerleştirdi ve bütün bu aşamaları uyumlu biçimde yürüten yönetmenin önem... Devamı

13 05 2013

İlk yıllar(1830-1910)

İlk yıllar(1830-1910) |  görsel 1

Sinemanın temelinde yatan yanılsama, beynin gözün ağtabakası üzerine düşen görüntüyü kaybolmasından sonra da kısa bir süre algılamayı sürdürmesi ve ardışık ağtabaka görüntülerini, hareket eder biçimde algılaması olgularına dayanır. Bu yüzden insan gözü, bir perde üzerinde belirli bir hızla (genellikle sessiz sinemada saniyede 16, sesli sinemada saniyede 24 kare) art arda yansıtılan film karelerindeki görüntüleri kesintisiz bir hareket içinde görür. Gözün sinemaya temel oluşturan bu özelliği fotoğrafın bulunmasından çok önce biliniyordu, örneğin her sayfasına bir resim Çizilmiş kitapların hızla çevrilmesiyle hareket izlenimi yaratılabiliyordu. 1832 de yapılan    phenakistoscopeve 1834'te gerçekleştirilen zoetrope gibi optik aletlerle aynı temele dayanarak hareketli görüntüler oluşturulmuştu. 1839'da fotoğrafın bulunmasından sonra, hareketi eşit ve çok kısa aralarla sabit fotoğraflar olarak saptayan yöntemler    Eadweard Muybriagef, yan yana dizdiği fotoğraf makineleriyle koşan bir atın görüntülerini saptadı ve dönen bir disk içine yerleştirdiği bu fotoğraflarla hareketli bir görüntü yaratmayı başardı (1877). Fransız fizyolog Etienne Jules Marey 1882'de kuşların uçuşunu incelemek amacıyla, saniyede 12 fotoğraf çeken ve kamera takılmış bir makineli tüfeğe benzeyen bir aygıt geliştirdi. 1887'de ABD'li Hannibal Goodwin'in fotoğraf çekiminde selüloit film kullanması, bir yıl sonra da George Eastman'ın bu uygulamayı geliştirerek makaraya sanh selüloit film şeridinin seri üretimini başlatması, sinema filminin gerçekleştirilmesi için bütün ön koşullan hazırlamış oldu.Thomas Alva... Devamı